Orta Doğu’da ilan edilen iki haftalık ateşkesin ardından İran kanadından zafer ilanı niteliğinde açıklamalar geldi. İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi, ABD’nin geri adım attığını ve Tahran tarafından sunulan 10 maddelik çözüm planını kabul etmek zorunda kaldığını iddia etti. Yapılan açıklamada, yaptırımların kaldırılmasından tazminat ödenmesine kadar pek çok kritik başlığın ABD tarafından taahhüt edildiği öne sürüldü.
ABD Başkanı Donald Trump’ın saldırıları askıya aldığını duyurmasının hemen ardından Tahran yönetimi, süreci "İran’ın büyük zaferi" olarak tanımlayan bir bildiri yayımladı. Pakistan’ın arabuluculuğuyla sağlanan iki haftalık ateşkes teklifine onay veren İran, müzakere masasına "üstün taraf" olarak oturduğu mesajını tüm dünyaya ilan etti.
"Suçlu Amerika Planımızı Kabul Etti"
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi tarafından yayımlanan resmi bildiride, Washington yönetiminin daha önce kırmızı çizgi olarak gördüğü pek çok konuda taviz verdiği savunuldu. Bildiride, "İran büyük bir zafer kazanmış ve suçlu Amerika, 10 maddelik planımızı kabul etmek zorunda kalmıştır" ifadeleri kullanılarak, Trump yönetiminin askeri tehditlerinin sonuçsuz kaldığı vurgulandı.
10 Maddelik Plan Neleri Kapsıyor?
Tahran yönetiminin iddiasına göre, ABD’nin kabul ettiği ve 10 Nisan’da İslamabad’da görüşülecek olan taslakta yer alan kritik maddeler şunlar:
Saldırmazlık ve Çekilme: ABD’nin İran’a saldırmazlık taahhüdü vermesi ve askeri güçlerini bölgeden çekmesi.
Yaptırımların Sonu: İran’a yönelik uygulanan tüm birincil ve ikincil yaptırımların tamamen kaldırılması.
Nükleer Haklar: Uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin ve bu konudaki kazanımların resmen kabul edilmesi.
Hürmüz Kontrolü: Hürmüz Boğazı üzerindeki tam İran kontrolünün devamının onaylanması.
Tazminat Ödemesi: ABD’nin süreç boyunca verdiği zararlar karşılığında İran’a tazminat ödemeyi taahhüt etmesi.
Bölgesel Cepheler: Özellikle Lübnan İslami Direnişi başta olmak üzere tüm cephelerde savaşın durdurulması.
Müzakereler İslamabad’da Başlıyor
İran tarafı, her ne kadar 10 maddelik planın kabul edildiğini duyursa da, ABD tarafına karşı "tam bir güvensizlik" içinde olduklarını altını çizerek belirtti. İki hafta sürecek olan barış görüşmelerinin ve teknik detayların netleştirileceği müzakerelerin, 10 Nisan Cuma günü Pakistan'ın başkenti İslamabad'da başlayacağı duyuruldu.
Diplomatik Satrançta Kritik Eşik
Trump’ın "askeri hedeflere ulaştık" açıklamasına karşılık İran’ın "ABD’ye şartlarımızı kabul ettirdik" çıkışı, iki tarafın da kendi kamuoylarına süreci bir başarı hikayesi olarak sunmaya çalıştığını gösteriyor. Ancak tarafların iddiaları arasındaki uçurum, İslamabad’da yapılacak görüşmelerin oldukça zorlu geçeceğine işaret ediyor. Dünya, 10 Nisan’daki masadan çıkacak ilk somut verileri ve Hürmüz Boğazı'ndaki fiili durumu yakından takip etmeye devam ediyor.