Ata Yatırım, Türkiye’nin dış ticaret görünümünü değerlendirdiği yeni analiz raporunu yayımladı. Düzenli araştırma ve piyasa analizleri hazırlayan kurumun raporunda, ihracat ve ithalat dinamiklerinin yanı sıra sektörler, ürün grupları ve küresel ticaretteki gelişmeler ele alındı.
Ticaret Bakanlığı ve TÜİK’in Temmuz 2026 verileri temel alınarak hazırlanan rapor, dış ticaret dengesindeki gelişmelerde enerji kaleminin belirleyici rolünü öne çıkardı.
İhracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 77,7’ye geriledi
Rapora göre Temmuz 2026’da dış ticaret açığı yıllık bazda 0,9 milyar dolar arttı. Aynı dönemde ihracat yıllık yüzde 2,9, ithalat ise yüzde 5,2 yükseldi.
İhracatın ithalatı karşılama oranı da yıllık bazda 173 baz puanlık düşüşle yüzde 77,7 seviyesine geriledi. Makine, dayanıklı tüketim ve elektronik ile demir-çelik sektörleri, temmuz ayında Türkiye’nin dış ticaret açığında sırasıyla yüzde 20, yüzde 14 ve yüzde 10,3 pay aldı.
Otomotiv ve diğer kalemlerde ise ticaret fazlası kaydedildi.
Enerji ithalatı açığın önemli bölümünü oluşturuyor
Ata Yatırım’ın analizinde enerji fiyatlarının önümüzdeki dönemde hem ithalat hem de ihracat açısından belirleyici olmaya devam edeceği değerlendirmesine yer verildi.
Temmuz 2026’da 4,5 milyar dolar tutarındaki net enerji ithalatının Türkiye’nin dış ticaret açığının yüzde 61’ini oluşturduğu belirtildi. Enerji ve diğer kalemlerde artan açık, dış ticaret dengesindeki bozulmanın başlıca unsurları arasında gösterildi.
Ata Yatırım’ın 2026 öngörüsü
Ata Yatırım, 2026 yılı için Türkiye’nin ihracatının 280 milyar dolar, ithalatının ise 400 milyar dolar seviyesinde gerçekleşeceği tahmininde bulundu. Bu öngörüye göre ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 70’e kadar gerilemesi bekleniyor.
Raporda ayrıca tarihsel olarak yüzde 65’in altındaki karşılama oranlarının cari açık açısından zorlayıcı olabileceğine dikkat çekildi.
Dış ticaret verilerinden öne çıkanlar
Raporda yer alan değerlendirmelere göre Türkiye’nin dış ticaret açığı 2025 yılında 9,9 milyar dolar arttı. Bu gelişmede değerli metallerde 2,9 milyar dolar, makine sektöründe 1,7 milyar dolar, dayanıklı tüketim ve elektronikte 1,5 milyar dolar, otomotivde 0,9 milyar dolar ve diğer kalemlerde 7 milyar dolarlık artan açık etkili oldu.
2024 yılında ise enerji, değerli metaller, otomotiv, dayanıklı tüketim ve elektronik, demir-çelik ile diğer kalemlerde açığın daralması sonucunda dış ticaret açığı 24,2 milyar dolar geriledi.
2023’te enerji sektöründeki açığın 27,4 milyar dolar azalmasıyla Türkiye’nin dış ticaret açığı 5,3 milyar dolar düşerek 106 milyar dolara indi.
2022 yılında dış ticaret açığı 63,3 milyar dolar arttı. Raporda bu artışın temel nedenleri arasında enerji açığındaki 38 milyar dolarlık ve değerli metallerdeki 17,2 milyar dolarlık yükseliş gösterildi.
Ata Yatırım’ın raporu, Türkiye’nin dış ticaret dengesinde enerji maliyetlerinin yanı sıra sektör ve ürün gruplarındaki değişimlerin de yakından izlenmesi gerektiğine işaret ediyor.
